Để chọn được ly cà phê ngon đúng điệu, phù hợp với gu của mình, chúng ta cần để ý đến nhiều yếu tố lắm đó. Cà phê ngon không chỉ là về hương vị, mà còn là cả một quá trình từ hạt cà phê, cách rang, đến cách pha nữa. Gemini sẽ mách bạn những bí kíp sau đây nhé:
1. Nguồn Gốc và Loại Hạt Cà Phê: "Hạt giống tốt cho quả ngọt"
Đây là yếu tố tiên quyết tạo nên một ly cà phê chất lượng. Mỗi loại hạt có đặc trưng riêng, và vùng đất trồng cũng ảnh hưởng lớn đến hương vị:
* Arabica: Nổi tiếng với hương thơm phức tạp, quyến rũ, vị chua thanh nhẹ nhàng và hậu vị ngọt dịu. Hàm lượng caffeine thấp hơn Robusta, rất hợp với những ai thích thưởng thức cà phê tinh tế, nhẹ nhàng. Arabica thường được trồng ở vùng cao nguyên có khí hậu mát mẻ như Cầu Đất (Đà Lạt, Việt Nam) hay các nước Nam Mỹ, Châu Phi. Các loại Arabica phổ biến: Moka, Typica, Bourbon, Catimor...
* Robusta: Ngược lại với Arabica, Robusta mang đến vị đắng đậm, mạnh mẽ, nồng nàn và hàm lượng caffeine cao. Phù hợp với những người yêu thích cà phê "đậm đà", "phê" ngay từ ngụm đầu tiên. Robusta rất phổ biến ở Việt Nam, đặc biệt là các tỉnh Tây Nguyên.
* Culi (Peaberry): Thực chất không phải là một giống cà phê riêng biệt mà là những hạt cà phê bị đột biến, chỉ có một nhân duy nhất thay vì hai. Culi thường có hương vị rất đậm đà, mạnh mẽ và thơm nồng hơn so với hạt thông thường cùng loại.
* Cherry (Liberica/Excelsa): Có màu vàng sáng đẹp mắt, hương thơm thoang thoảng dễ chịu và vị chua đặc trưng, ít đắng. Loại này thường được phái nữ yêu thích vì sự nhẹ nhàng, sảng khoái.
Mẹo nhỏ: Hãy tìm hiểu kỹ về nguồn gốc, xuất xứ của hạt cà phê. Các nhà cung cấp uy tín thường sẽ công khai thông tin này.
2. Mức Độ Rang: "Nghệ thuật biến hóa hương vị"
Mức độ rang đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong việc phát triển và định hình hương vị của cà phê. Một hạt cà phê rang đúng độ sẽ bộc lộ hết tiềm năng hương vị của nó.
* Rang nhạt (Light Roast): Cà phê có màu nâu sáng, giữ lại nhiều hương vị gốc của hạt, thường có vị chua đặc trưng, hương hoa quả. Thường dùng cho Arabica để làm nổi bật vị chua thanh.
* Rang vừa (Medium Roast): Cà phê có màu nâu cánh gián, hương vị cân bằng hơn, ít chua hơn rang nhạt và bắt đầu xuất hiện vị đắng nhẹ. Đây là mức rang phổ biến, phù hợp với nhiều gu uống.
* Rang đậm (Dark Roast): Cà phê có màu nâu đen, vị đắng mạnh, ít chua, hương khói hoặc chocolate rõ rệt. Hàm lượng caffeine có thể giảm đi một chút so với rang nhạt do quá trình rang lâu hơn. Mức rang này được nhiều người Việt Nam ưa chuộng.
Mẹo nhỏ: Nếu mua cà phê hạt, hãy nhìn vào màu sắc của hạt cà phê. Hạt cà phê rang mộc, nguyên chất sẽ khô ráo, không bị nhờn dính và có mùi thơm dịu nhẹ tự nhiên. Nếu thấy hạt nhờn dính, có mùi nồng gắt, rất có thể đã bị tẩm ướp phụ gia.
3. Độ Tươi Mới và Bao Bì: "Giữ trọn tinh túy"
Cà phê là một sản phẩm rất nhạy cảm với không khí, ánh sáng và độ ẩm.
* Ngày rang: Cà phê ngon nhất khi được sử dụng trong vòng 1 tháng kể từ ngày rang. Hãy kiểm tra ngày rang trên bao bì sản phẩm.
* Bao bì: Chọn cà phê được đóng gói trong túi có van một chiều hoặc túi ziplock kín khí để giữ được hương vị tốt nhất và lâu nhất. Van một chiều giúp khí CO2 thoát ra ngoài mà không khí bên ngoài lọt vào, giữ cho cà phê luôn tươi mới.
4. Hương Vị và Mùi Thơm: "Trải nghiệm từ giác quan"
Khi bạn đã có cà phê trong tay, hãy dùng các giác quan của mình để đánh giá:
* Mùi hương khô (Dry Aroma): Khi mở túi cà phê, hãy ngửi. Cà phê nguyên chất sẽ có mùi thơm dễ chịu, đặc trưng của từng loại hạt, không gắt, không có mùi lạ của đậu nành, bắp hay hóa chất.
* Mùi hương ướt (Wet Aroma): Sau khi pha, mùi hương cà phê sẽ thay đổi. Một ly cà phê ngon sẽ có mùi thơm nồng nàn, quyến rũ, lan tỏa khắp không gian.
* Hương vị (Flavor): Đây là tổng hòa của các yếu tố mà bạn cảm nhận được khi thưởng thức.
* Độ ngọt: Không phải ngọt của đường mà là vị ngọt hậu, dịu nhẹ đọng lại nơi cuống họng.
* Độ chua: Vị chua thanh, sảng khoái (thường có ở Arabica), không phải vị chua gắt do cà phê hỏng.
* Độ đắng: Đắng nhẹ nhàng, dễ chịu, không gắt chát.
* Độ đậm đà (Body): Cảm giác đầy đặn, sánh mịn của cà phê trong miệng.
* Hậu vị (Aftertaste): Hương vị còn đọng lại sau khi nuốt cà phê. Cà phê ngon sẽ có hậu vị kéo dài, dễ chịu và cân bằng các vị ngọt, đắng, chua.
5. Kiểm Tra Cà Phê Bột (Nếu mua dạng bột): "Phân biệt thật giả"
Nếu bạn chọn mua cà phê bột, có vài cách để kiểm tra:
* Độ mịn và xốp: Bột cà phê nguyên chất thường tơi xốp, nhẹ và có độ mịn đều. Bột pha tạp sẽ nặng hơn, vón cục.
* Thả vào nước: Thả một ít bột cà phê vào nước. Bột cà phê nguyên chất sẽ nổi lên trên, không chìm ngay lập tức. Bột có pha tạp chất (như đậu nành, bắp) sẽ chìm xuống nhanh hơn do nặng hơn.
* Khi pha: Bột cà phê nguyên chất khi gặp nước sôi sẽ nở phồng lên, bã cà phê tơi xốp. Bột pha tạp sẽ ít nở, thậm chí co lại và bã cà phê thường nhờn dính.
* Màu sắc nước cà phê: Cà phê nguyên chất sau khi pha thường có màu nâu từ cánh gián đến nâu đậm. Khi cho đá vào, sẽ có màu nâu hổ phách lung linh. Cà phê pha tạp thường có màu đen đậm hoặc màu rất nhạt, thiếu tự nhiên.
* Bọt cà phê (khi đánh với đường): Cà phê nguyên chất tạo bọt màu nâu sáng, bọt khá đều, đặc và nhanh xẹp. Cà phê có pha tạp chất tạo bọt nhiều, óng ánh màu cầu vồng, mỏng và lâu tan.
Cách tốt nhất để tìm được cà phê ngon chính là tự mình trải nghiệm và khám phá. Hãy thử nhiều loại hạt, nhiều mức rang và phương pháp pha khác nhau để tìm ra "chân ái" của riêng bạn. Đừng ngại hỏi người bán về nguồn gốc, quy trình rang xay của sản phẩm.